Indian constitution MCQs part 1
ನಮಸ್ಕಾರ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಮಿತ್ರರೇ! ನಮ್ಮ ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ 3000 ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು ಮಹಾ ಸರಣಿಯ ಭಾಗ-1 ನ್ನ ಇಂದು ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ಮುಂಬರುವ KPSC, KEA, PC, PSI, VAO, SDA, FDA ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಗರಿಷ್ಠ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಈ ಸರಣಿಯ ನಿಮಗೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರದಂತೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉತ್ತರಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಗೂ ಆಳವಾದ ವಿವರಣೆ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ನೀವು ಗೊಂದಲಕ್ಕಿಡಾಗಬಾರದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಲು TRAP ALERT ಹಾಗೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಗುರು ಟಿಪ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬನ್ನಿ ಇಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಶುರು ಮಾಡೋಣ!
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಾಯ್ದೆಗಳು (1773-1853) ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಸುಲಭ (Easy)
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: 1773ರ ರೆಗ್ಯುಲೇಟಿಂಗ್ ಕಾಯ್ದೆಯ (Regulating Act of 1773) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು?
Option A) 1773, ಮದ್ರಾಸ್
Option B) 1774, ಕಲ್ಕತ್ತಾ
Option C) 1774, ಮುಂಬೈ
Option D) 1784, ಕಲ್ಕತ್ತಾ
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B) 1774, ಕಲ್ಕತ್ತಾ
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: 1773ರ ರೆಗ್ಯುಲೇಟಿಂಗ್ ಕಾಯ್ದೆಯ ನಿಬಂಧನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 1774ರಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳದ ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ (ಫೋರ್ಟ್ ವಿಲಿಯಂ) ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೇಂದ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿತು. ಈ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಒಬ್ಬ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಮತ್ತು ಮೂವರು ಇತರೆ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಸರ್ ಎಲಿಜಾ ಇಂಪೆ (Sir Elijah Impey) ಅವರು ಇದರ ಮೊದಲ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಈ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸಿವಿಲ್, ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮತ್ತು ಅಡ್ಮಿರಲ್ಟಿ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: 1773 ಎಂಬುದು ರೆಗ್ಯುಲೇಟಿಂಗ್ ಕಾಯ್ದೆ ಜಾರಿಯಾದ ವರ್ಷವೇ ಹೊರತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ವರ್ಷವಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಮದ್ರಾಸ್ನಲ್ಲಿ 1800 ರಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
Option C: ಬಂಬೈನಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬಹಳ ತಡವಾಗಿ, ಅಂದರೆ 1823 ರ ಚಾರ್ಟರ್ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
Option D: 1784 ರಲ್ಲಿ ಪಿಟ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ (Pitt’s India Act) ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತೇ ಹೊರತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ NCERT (Indian Constitution at Work) & 11ನೇ ತರಗತಿ DSERT ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ, ಎಂ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಕಾಂತ್ ಅಧ್ಯಾಯ 1.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕಾಯ್ದೆಯ ವರ್ಷ (1773) ಮತ್ತು ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ವರ್ಷದ (1774) ನಡುವೆ ಗೊಂದಲಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕಾಯ್ದೆ 1773, ಸ್ಥಾಪನೆ 1774 ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಿ.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆರಂಭಿಕ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ ಕಲ್ಕತ್ತಾ ಆಗಿತ್ತು. ಹಾಗಾಗಿ ಮೊದಲ ಕೋರ್ಟ್ ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು ಎಂದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಊಹಿಸಿ ಮದ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಬಂಬೈ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಎಲಿಮಿನೇಟ್ ಮಾಡಬಹುದು.
PYQ / Other State Note: KPSC Group-C 2018 ಮತ್ತು KSP PSI 2020 ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಕೇಳಲಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕ್ರೌನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಯ್ದೆಗಳು (1858-1919) ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium)
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ‘ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್’ (Board of Control) ಮತ್ತು ‘ಕೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್’ (Court of Directors) ಎಂಬ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು (Double Government) ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಯಿತು?
Option A) 1858ರ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ
Option B) 1861ರ ಭಾರತೀಯ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಕಾಯ್ದೆ
Option C) 1833ರ ಚಾರ್ಟರ್ ಕಾಯ್ದೆ
Option D) 1909ರ ಮಿಂಟೋ-ಮಾರ್ಲೆ ಸುಧಾರಣೆಗಳು
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option A) 1858ರ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: 1857ರ ಸಿಪಾಯಿ ದಂಗೆಯ ನಂತರ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ 1858ರ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ‘ಭಾರತದ ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತದ ಕಾಯ್ದೆ’ (Act for the Good Government of India) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕ್ರೌನ್ಗೆ ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗಾಯಿಸಿತು. 1784ರ ಪಿಟ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆಯಿಂದ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಕೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ಸ್ ಅನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ, ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ (Secretary of State for India) ಎಂಬ ಹೊಸ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option B: 1861ರ ಭಾರತೀಯ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಕಾಯ್ದೆಯು ವೈಸ್ರಾಯ್ লಾರ್ಡ್ ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಪೋರ್ಟ್ಫೋಲಿಯೋ ಪದ್ಧತಿಗೆ (Portfolio System) ಮತ್ತು ಸುಗ್ರೀವಾಜ್ಞೆ (Ordinance) ಹೊರಡಿಸುವ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆ ನೀಡಿತು.
Option C: 1833ರ ಚಾರ್ಟರ್ ಕಾಯ್ದೆಯು ಬಂಗಾಳದ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿತು ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರದ್ದುಪಡಿಸಿತು.
Option D: 1909ರ ಮಿಂಟೋ-ಮಾರ್ಲೆ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು (Separate Electorates) ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೋಮು ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತು.
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ DSERT ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ & ಎಂ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಕಾಂತ್ (Indian Polity – Historical Background).
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿ ರದ್ದು (1935ರ ಕಾಯ್ದೆ) ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿ ರದ್ದು (1858ರ ಕಾಯ್ದೆ) – ಇವೆರಡರ ನಡುವೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಪ್ಪು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಶ್ನೆ ಕಂಪನಿಯ ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಇದೆ.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): 1857ರ ದಂಗೆಗೆ ಕಂಪನಿಯ ಕೆಟ್ಟ ಆಡಳಿತವೇ ಕಾರಣ ಎಂದು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಣಿ ಕಂಪನಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು (Board & Court) 1858ರಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತೊಗೆದರು ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾಜಿಕ್ ಬಳಸಿ.
PYQ / Other State Note: KPSC KAS Prelims 2014 ಮತ್ತು TNPSC Group 1 ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆ (Constituent Assembly) ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಸುಲಭ (Easy)
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ (Constituent Assembly) ಮೊದಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಭೆಯು ಡಿಸೆಂಬರ್ 9, 1946 ರಂದು ನಡೆದಾಗ, ಈ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿದವರು ಯಾರು?
Option A) ಡಾ. ಬಾಬು ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್
Option B) ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್
Option C) ಡಾ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಸಿನ್ಹಾ
Option D) ಸರ್ ಬಿ.ಎನ್. ರಾವ್
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option C) ಡಾ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಸಿನ್ಹಾ
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಡಿಸೆಂಬರ್ 9, 1946 ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಮೊದಲ ಅಧಿವೇಶನ ನಡೆಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಸಭೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಹಿರಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಡಾ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಸಿನ್ಹಾ (Dr. Sachchidananda Sinha) ಅವರನ್ನು ಸಭೆಯ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ (Temporary President) ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಜೆ.ಬಿ. ಕೃಪಲಾನಿ ಅವರು ಸಿನ್ಹಾ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಮೊದಲ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 211 ಸದಸ್ಯರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು, ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್ ಸಭೆಯನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿತ್ತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು ಡಿಸೆಂಬರ್ 11, 1946 ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಕಾಯಂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ (Permanent President) ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.
Option B: ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಿತಿಯಾದ ‘ಕರಡು ಸಮಿತಿ’ಯ (Drafting Committee) ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.
Option D: ಸರ್ ಬಿ.ಎನ್. ರಾವ್ (ಬೆನೆಗಲ್ ನರಸಿಂಗ್ ರಾವ್) ಅವರು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿ (Constitutional Advisor) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ NCERT (Indian Constitution at Work) – Chapter 1.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಮೊದಲ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕಾಯಂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಆರಿಸುವ ತಪ್ಪನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್ 9 ಗೆ ಸಿನ್ಹಾ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 11 ಗೆ ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಯಾವುದೇ ಸಭೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಸೇರಿದಾಗ ಹಿರಿಯರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕೂರಿಸುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಮೊದಲ ದಿನ (ಡಿಸೆಂಬರ್ 9) ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು ಎಂದು ನೆನಪಿಡಿ.
PYQ / Other State Note: KEA FDA 2019, SDA 2017 ಮತ್ತು KSP PC 2021 ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾದ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium)
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಭಾರತಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ‘ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆ’ (Constituent Assembly) ಬೇಕು ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು 1934ರಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮುಂದಿಟ್ಟ ಭಾರತೀಯ ನಾಯಕ ಯಾರು?
Option A) ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿ
Option B) ಎಂ.ಎನ್. ರಾಯ್ (M.N. Roy)
Option C) ಪಂಡಿತ್ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು
Option D) ಸುಭಾಷ್ ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B) ಎಂ.ಎನ್. ರಾಯ್ (M.N. Roy)
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆ ಬೇಕು ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು 1934ರಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದವರು ಎಂ.ಎನ್. ರಾಯ್ (ಮಾನವೇಂದ್ರ ನಾಥ್ ರಾಯ್). ಇವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಚಳುವಳಿಯ (Communist Movement) ಪ್ರವರ್ತಕರು ಮತ್ತು ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (INC) 1935ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಮುಂದಿಟ್ಟಿತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು 1922ರಲ್ಲಿ “ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಹಣೆಬರಹವನ್ನು ಭಾರತೀಯರೇ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರಾದರೂ, ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆ ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ನೀಡಿರಲಿಲ್ಲ.
Option C: ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಅವರು 1938ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪರವಾಗಿ, “ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ವಯಸ್ಕ ಮತದಾನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಸಭೆಯು ಯಾವುದೇ ಬಾಹ್ಯ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವಿಲ್ಲದೆ ರಚಿಸಬೇಕು” ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು.
Option D: ಸುಭಾಷ್ ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್ ಅವರು 1938ರ ಹರಿಪುರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧಿವೇಶನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯೋಜನಾ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದರೇ ಹೊರತು, ಈ ಕಲ್ಪನೆಯ ಮೂಲ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಲ್ಲ.
ಮೂಲ (Source): 10ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ & ಎಂ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಕಾಂತ್ ಅಧ್ಯಾಯ 2.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷವು ಅಧಿಕೃತ ಬೇಡಿಕೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದು 1935ರಲ್ಲಿ, ಆದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಮೊದಲು ಕಲ್ಪನೆ ನೀಡಿದ್ದು 1934ರಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎನ್. ರಾಯ್. ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲಿ ‘ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಕಲ್ಪನೆ’ ಎಂದಿರುವುದರಿಂದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಥವಾ ನೆಹರು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬಾರದು.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): M.N. Roy ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ‘Roy’ (ರಾಯ್) ಇದೆ. ‘R’ for ‘Roots’ (ಮೂಲ/ಮೊದಲ ಕಲ್ಪನೆ) ಎಂದು ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ.
PYQ / Other State Note: UPSC Prelims 2004, KPSC Group-B 2017 ಮತ್ತು SSC CGL ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾದ ಫ್ಯಾಕ್ಚುವಲ್ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲಗಳು (Sources of the Constitution) ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಸುಲಭ (Easy)
ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿರುವ ‘ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ’ (Concurrent List) ಮತ್ತು ‘ವ್ಯಾಪಾರ, ವಾಣಿಜ್ಯದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ’ (Freedom of Trade and Commerce) ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಯಾವ ದೇಶದ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಎರವಲು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ?
Option A) ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ (USA)
Option B) ಕೆನಡಾ (Canada)
Option C) ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ (Australia)
Option D) ಬ್ರಿಟನ್ (UK)
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option C) ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ (Australia)
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 7ನೇ ಅನುಸೂಚಿಯಲ್ಲಿರುವ ‘ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ’ (Concurrent List), ವಿಧಿ 301 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ‘ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ’, ಹಾಗೂ ಸಂಸತ್ತಿನ ಉಭಯ ಸದನಗಳ ‘ಜಂಟಿ ಅಧಿವೇಶನ’ (Joint Sitting of the two Houses – Article 108) ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಎರವಲು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ. ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳೆರಡೂ ಕಾನೂನು ರೂಪಿಸಬಹುದು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: ಯುಎಸ್ಎ (USA) ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳು, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವಿಮರ್ಶೆ (Judicial Review), ಉಪರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಹುದ್ದೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯವರ ವಜಾ (Impeachment) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ.
Option B: ಕೆನಡಾ ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಬಲವಾದ ಕೇಂದ್ರವುಳ್ಳ ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (Federation with a strong Centre), ಶೇಷಾಧಿಕಾರಗಳು (Residuary powers) ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರುವುದು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ.
Option C: ಬ್ರಿಟನ್ (UK) ಸಂವಿಧಾನದಿಂದ ಸಂಸದೀಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಪದ್ಧತಿ, ಕಾನೂನಿನ ಆಡಳಿತ (Rule of Law), ಏಕ ಪೌರತ್ವ ಮತ್ತು ರಿಟ್ (Writs) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ.
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ NCERT & DSERT ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ವಿಭಜನೆ ಕೆನಡಾದಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನೂ ಕೆನಡಾ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವ ತಪ್ಪಾಗಬಹುದು. ಪಟ್ಟಿಗಳ ವಿಭಜನೆಯಲ್ಲಿ ‘ಸಮವರ್ತಿ ಪಟ್ಟಿ’ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಕೊಡುಗೆ.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “Australia” ಪದದಲ್ಲಿ ‘A’ ಮತ್ತು ‘S’ ಇದೆ. ‘A’ for Australia, ‘S’ for Samavarti (ಸಮವರ್ತಿ) ಮತ್ತು Sitting (Joint Sitting) ಎಂದು ಶಾರ್ಟ್-ಕಟ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.
PYQ / Other State Note: KSP PSI 2018, PC 2020 ಮತ್ತು APPSC Group-2 ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾದ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆ – ಕಾಲಾವಧಿ ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಸುಲಭ (Easy)
ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯು (Constituent Assembly) ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಲಿಖಿತ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರಚಿಸಿ ಮುಗಿಸಲು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಿಖರವಾದ ಕಾಲಾವಧಿ ಎಷ್ಟು?
Option A) 2 ವರ್ಷ, 9 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 18 ದಿನಗಳು
Option B) 2 ವರ್ಷ, 11 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 18 ದಿನಗಳು
Option C) 3 ವರ್ಷ, 1 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 16 ದಿನಗಳು
Option D) 2 ವರ್ಷ, 11 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 11 ದಿನಗಳು
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B) 2 ವರ್ಷ, 11 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 18 ದಿನಗಳು
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯು ನಿಖರವಾಗಿ 2 ವರ್ಷ, 11 ತಿಂಗಳು ಮತ್ತು 18 ದಿನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 9, 1946 ರಂದು ಆರಂಭವಾದ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ನವೆಂಬರ್ 26, 1949 ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ಅಂಗೀಕಾರವಾಗುವ ಮೂಲಕ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯು ಒಟ್ಟು 11 ಅಧಿವೇಶನಗಳನ್ನು (Sessions) ನಡೆಸಿತು. ಸಂವಿಧಾನ ರಚನೆಗಾಗಿ ಸುಮಾರು 60 ದೇಶಗಳ ಸಂವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು 64 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳು ವೆಚ್ಚವಾಯಿತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: 2 ವರ್ಷ, 9 ತಿಂಗಳು ಎಂಬುದು ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ. ಬಹಳಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು 9 ಮತ್ತು 11 ರ ನಡುವೆ ಗೊಂದಲ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
Option C: 3 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಅಮೆರಿಕಾದ ಸಂವಿಧಾನ ರಚನೆಗೆ 4 ತಿಂಗಳು, ಕೆನಡಾಗೆ 2 ವರ್ಷ 6 ತಿಂಗಳು ಹಿಡಿದಿತ್ತು.
Option D: 2 ವರ್ಷ, 11 ತಿಂಗಳು ಸರಿ ಇದೆ, ಆದರೆ ದಿನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 11 ಅಲ್ಲ, 18 ದಿನಗಳು ಆಗಿರಬೇಕು. ಒಟ್ಟು ಅಧಿವೇಶನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 11 ಆಗಿತ್ತು.
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ DSERT ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ – ಅಧ್ಯಾಯ 2.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): Option D ಯಲ್ಲಿ ’11 ದಿನಗಳು’ ಎಂದು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯ ಒಟ್ಟು ಅಧಿವೇಶನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ (11) ಮತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ತಿಂಗಳುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ (11) ಗೊಂದಲ ಮೂಡಿಸಿ 18 ದಿನಗಳ ಬದಲಿಗೆ 11 ದಿನ ಎಂದು ಹಾಕುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಇದನ್ನು ಒಂದು ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರ್ ರೀತಿ ನೆನಪಿಡಿ: “21118” (2 ವರ್ಷ, 11 ತಿಂಗಳು, 18 ದಿನ).
PYQ / Other State Note: KEA VAO 2012, KPSC SDA 2015 ಮತ್ತು ರೈಲ್ವೆ (RRB NTPC) ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನದ ಕರಡು ಸಮಿತಿ (Drafting Committee) ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಸುಲಭ (Easy)
ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ 7 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಐತಿಹಾಸಿಕ ‘ಕರಡು ಸಮಿತಿ’ಯನ್ನು (Drafting Committee) ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯು ಯಾವ ದಿನಾಂಕದಂದು ರಚಿಸಿತು?
Option A) ಆಗಸ್ಟ್ 15, 1947
Option B) ಜನವರಿ 26, 1950
Option C) ಆಗಸ್ಟ್ 29, 1947
Option D) ನವೆಂಬರ್ 26, 1949
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option C) ಆಗಸ್ಟ್ 29, 1947
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ಕೇವಲ 14 ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಅಂದರೆ ಆಗಸ್ಟ್ 29, 1947 ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯು ಸಂವಿಧಾನದ ಕರಡನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ‘ಕರಡು ಸಮಿತಿ’ಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು. ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಈ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಮಿತಿಯು 6 ತಿಂಗಳುಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ, ಫೆಬ್ರವರಿ 1948 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೊದಲ ಕರಡನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: ಆಗಸ್ಟ್ 15, 1947 ರಂದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದೊರೆಯಿತು, ಆದರೆ ಕರಡು ಸಮಿತಿ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದು ನಂತರ.
Option B: ಜನವರಿ 26, 1950 ರಂದು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದು ಭಾರತವು ಗಣರಾಜ್ಯವಾಯಿತು (Republic Day).
Option C: ನವೆಂಬರ್ 26, 1949 ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು (Constitution Day / Law Day).
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ NCERT ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ & ಎಂ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಕಾಂತ್ ಅಧ್ಯಾಯ 2.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬಂದ ದಿನವೇ (ಆಗಸ್ಟ್ 15) ಕರಡು ಸಮಿತಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು ಎಂದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಿಖರ ಎರಡು ವಾರಗಳ ನಂತರ (ಆಗಸ್ಟ್ 29) ರಚನೆಯಾಯಿತು.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಕ್ರೀಡಾ ದಿನಾಚರಣೆ (National Sports Day – ಧ್ಯಾನ್ಚಂದ್ ಜನ್ಮದಿನ) ಆಚರಿಸುವುದು ಆಗಸ್ಟ್ 29 ರಂದು. ಅದೇ ದಿನ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಅತಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಿತಿಯಾದ ‘ಕರಡು ಸಮಿತಿ’ ರಚನೆಯಾಯಿತು ಎಂದು ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಿ.
PYQ / Other State Note: KPSC KAS Prelims 2011 ಮತ್ತು KSP PSI 2016 ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನದ ಕ್ಯಾಲಿಗ್ರಫಿ (Calligraphy of Constitution) ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium)
ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲ ಪ್ರತಿಯನ್ನು (Original Copy) ಯಾವುದೇ ಬೆರಳಚ್ಚು ಅಥವಾ ಮುದ್ರಣವನ್ನು ಬಳಸದೆ, ಸುಂದರವಾದ ಇಟಾಲಿಕ್ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಕ್ಯಾಲಿಗ್ರಾಫರ್ (Calligrapher) ಯಾರು?
Option A) ನಂದಲಾಲ್ ಬೋಸ್ (Nandalal Bose)
Option B) ಪ್ರೇಮ್ ಬಿಹಾರಿ ನಾರಾಯಣ್ ರಾಯ್ಜಾದಾ (Prem Behari Narain Raizada)
Option C) ರಾಮಮನೋಹರ ಸಿನ್ಹಾ (Ram Manohar Sinha)
Option D) ವಸಂತ್ ಕೃಷ್ಣ ವೈದ್ಯ (Vasant Krishan Vaidya)
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B) ಪ್ರೇಮ್ ಬಿಹಾರಿ ನಾರಾಯಣ್ ರಾಯ್ಜಾದಾ (Prem Behari Narain Raizada)
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಪ್ರೇಮ್ ಬಿಹಾರಿ ನಾರಾಯಣ್ ರಾಯ್ಜಾದಾ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲ ಆಂಗ್ಲ ಪ್ರತಿಯ ಅಧಿಕೃತ ಕ್ಯಾಲಿಗ್ರಾಫರ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಸುಂದರವಾದ ಇಟಾಲಿಕ್ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ (Flowing Italic Style) ತಮ್ಮ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಬರೆದರು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಯಾವುದೇ ಸಂಭಾವನೆಯನ್ನು ಪಡೆಯದೆ, ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರತಿ ಪುಟದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಪುಟದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಾತನ ಹೆಸರನ್ನು ಬರೆಯಲು ಅನುಮತಿ ಪಡೆದರು. ಇವರು ಸಂವಿಧಾನ ಬರೆಯಲು 254 ಪೆನ್ ಹೋಲ್ಡರ್ ನಿಬ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option A: ನಂದಲಾಲ್ ಬೋಸ್ ಅವರು ಶಾಂತಿನಿಕೇತನದ ಖ್ಯಾತ ಕಲಾವಿದರಾಗಿದ್ದು, ಇವರು ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲ ಪ್ರತಿಯ ಪುಟಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಸುಂದರವಾದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು (Beautification/Decoration).
Option C: ರಾಮಮನೋಹರ ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ನಂದಲಾಲ್ ಬೋಸ್ ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಾಗಿದ್ದು, ಇವರು ಸಂವಿಧಾನದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾದ ‘ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ’ಯ (Preamble) ಪುಟವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದರು.
Option D: ವಸಂತ್ ಕೃಷ್ಣ ವೈದ್ಯ ಅವರು ಸಂವಿಧಾನದ ಮೂಲ ‘ಹಿಂದಿ ಆವೃತ್ತಿ’ಯನ್ನು (Hindi Version) ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಕ್ಯಾಲಿಗ್ರಾಫರ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.
ಮೂಲ (Source): ಎಂ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಕಾಂತ್ (Chapter 2: Making of the Constitution – Important Facts).
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಬರೆದವರು (Calligraphy) ಮತ್ತು ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದವರ (Beautification) ನಡುವೆ ದೊಡ್ಡ ಗೊಂದಲವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂದಲಾಲ್ ಬೋಸ್ ಚಿತ್ರಕಾರರು, ರಾಯ್ಜಾದಾ ಬರೆದವರು.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “ಬರೆಯಲು ‘ಪ್ರೇಮ’ (Prem) ಮತ್ತು ತಾಳ್ಮೆ ಬೇಕು”. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬರೆದವರು ‘ಪ್ರೇಮ್ ಬಿಹಾರಿ’ ಎಂದು ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಡಿ.
PYQ / Other State Note: KEA SDA 2021 ಮತ್ತು SSC CHSL 2019 ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾದ ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಫ್ಯಾಕ್ಚುವಲ್ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಕಠಿಣ (Hard)
ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಪಟ್ಟಿ-I ಅನ್ನು ಪಟ್ಟಿ-II ರೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಸಿ ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ:
ಪಟ್ಟಿ-I (ಕಾಯ್ದೆಗಳು)
a. 1784ರ ಪಿಟ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ
b. 1833ರ ಚಾರ್ಟರ್ ಕಾಯ್ದೆ
c. 1909ರ ಮಿಂಟೋ-ಮಾರ್ಲೆ ಕಾಯ್ದೆ
d. 1919ರ ಮಾಂಟೆಗೋ-ಚೆಮ್ಸ್ಫರ್ಡ್ ಕಾಯ್ದೆ
ಪಟ್ಟಿ-II (ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು)
-
ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿ (Dyarchy)
-
ಭಾರತದ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆ ಸೃಷ್ಟಿ
-
ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಸ್ಥಾಪನೆ
-
ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರ
Option A) a-3, b-2, c-4, d-1
Option B) a-2, b-3, c-1, d-4
Option C) a-3, b-4, c-2, d-1
Option D) a-1, b-2, c-4, d-3
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option A) a-3, b-2, c-4, d-1
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ:
-
1784ರ ಪಿಟ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾಯ್ದೆ (a-3): ಬ್ರಿಟನ್ನಲ್ಲಿ ‘ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್’ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಂಪನಿಯ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿತು.
-
1833ರ ಚಾರ್ಟರ್ ಕಾಯ್ದೆ (b-2): ಬಂಗಾಳದ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ‘ಭಾರತದ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್’ ಎಂದು ಪದನ್ನೋತಿ ನೀಡಿತು (ಲಾರ್ಡ್ ವಿಲಿಯಂ ಬೆಂಟಿಂಕ್ ಮೊದಲ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್).
-
1909ರ ಮಿಂಟೋ-ಮಾರ್ಲೆ ಕಾಯ್ದೆ (c-4): ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ‘ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರ’ಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿ ಕೋಮು ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತು.
-
1919ರ ಮಾಂಟೆಗೋ-ಚೆಮ್ಸ್ಫರ್ಡ್ ಕಾಯ್ದೆ (d-1): ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ‘ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿ’ಯನ್ನು (Dyarchy – ವರ್ಗಾಯಿಸಿದ ಮತ್ತು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳು) ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option B: ಇಲ್ಲಿ 1784ರ ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆ ಸೃಷ್ಟಿ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆ ಬದಲಾಗಿದ್ದು 1833ರಲ್ಲಿ.
Option C: 1833ರ ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚುನಾವಣೆ ಬಂದಿದ್ದು 1909ರಲ್ಲಿ.
Option D: 1784ರ ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಂತೀಯ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಬಂದಿದ್ದು 1919ರ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ.
ಮೂಲ (Source): 11ನೇ ತರಗತಿ NCERT & DSERT ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ.
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): 1909 ಮತ್ತು 1919 ರ ಕಾಯ್ದೆಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಗೊಂದಲ ಮೂಡಿಸುತ್ತವೆ. 1909 = ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮತಕ್ಷೇತ್ರ (Separate Electorate), 1919 = ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ (Dyarchy) ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ನಿಮಗೆ 100% ಖಚಿತವಿರುವ ಒಂದನ್ನು ಹುಡುಕಿ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, c. 1909ರ ಕಾಯ್ದೆ = 4. ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚುನಾವಣೆ. ಆಯ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿ, ‘c-4’ ಇರುವುದು Option A ಮತ್ತು D ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ. ಈಗ ಬಿ ಮತ್ತು ಸಿ ಎಲಿಮಿನೇಟ್ ಆದವು! ನಂತರ d. 1919 = 1. ದ್ವಿ-ಸರ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿ ಎಂದು ನೋಡಿದರೆ, ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ A ಸಿಗುತ್ತದೆ.
PYQ / Other State Note: KPSC KAS Prelims 2017 ಮತ್ತು UPSC Prelims 2012 ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ Match the Following ಮಾದರಿ.
ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಸಮಿತಿಗಳು ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium)
ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ಸಂವಿಧಾನ ರಚನಾ ಸಭೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ:
ಪಟ್ಟಿ-I (ಸಮಿತಿಗಳು)
a. ಕೇಂದ್ರ ಅಧಿಕಾರ ಸಮಿತಿ (Union Powers Committee)
b. ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸಂವಿಧಾನ ಸಮಿತಿ (Provincial Constitution Committee)
c. ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಪ-ಸಮಿತಿ (Fundamental Rights Sub-Committee)
d. ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಮಿತಿ (Steering Committee)
ಪಟ್ಟಿ-II (ಅಧ್ಯಕ್ಷರು)
-
ಸರ್ದಾರ್ ವಲ್ಲಭಭಾಯಿ ಪಟೇಲ್
-
ಜೆ.ಬಿ. ಕೃಪಲಾನಿ
-
ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್
-
ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು
Option A) a-4, b-1, c-2, d-3
Option B) a-1, b-4, c-3, d-2
Option C) a-4, b-2, c-1, d-3
Option D) a-3, b-1, c-2, d-4
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option A) a-4, b-1, c-2, d-3
ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ:
-
ಕೇಂದ್ರ ಅಧಿಕಾರ ಸಮಿತಿ (a-4): ಇದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ವಹಿಸಿದ್ದರು (ಕೇಂದ್ರ ಸಂವಿಧಾನ ಸಮಿತಿಗೂ ಇವರೇ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು).
-
ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸಂವಿಧಾನ ಸಮಿತಿ (b-1): ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿದ ಉಕ್ಕಿನ ಮನುಷ್ಯ ಸರ್ದಾರ್ ವಲ್ಲಭಭಾಯಿ ಪಟೇಲ್ ಅವರು ಇದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.
-
ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಪ-ಸಮಿತಿ (c-2): ಆಚಾರ್ಯ ಜೆ.ಬಿ. ಕೃಪಲಾನಿ ಅವರು ಈ ಉಪ-ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು (ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಉಪ-ಸಮಿತಿಗೆ ಎಚ್.ಸಿ. ಮುಖರ್ಜಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು).
-
ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಮಿತಿ / ಸ್ಟೀರಿಂಗ್ ಕಮಿಟಿ (d-3): ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯ ಕಾಯಂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದ ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರೇ ಸ್ಟೀರಿಂಗ್ ಕಮಿಟಿಗೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.
ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ:
Option B: ಕೇಂದ್ರ ಅಧಿಕಾರ ಸಮಿತಿಗೆ ಸರ್ದಾರ್ ಪಟೇಲ್ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರದ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ನೆಹರು, ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಪಟೇಲ್.
Option C: ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸಂವಿಧಾನ ಸಮಿತಿಗೆ ಜೆ.ಬಿ. ಕೃಪಲಾನಿ ಎಂದು ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಇದು ತಪ್ಪು. ಕೃಪಲಾನಿ ಅವರು ಕೇವಲ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಪ-ಸಮಿತಿಗೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.
Option D: ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಮಿತಿಗೆ ನೆಹರು ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಸಭೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವ (Steering) ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಸಭೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರದ್ದಾಗಿತ್ತು.
ಮೂಲ (Source): ಎಂ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಕಾಂತ್ (Chapter 2: Major & Minor Committees of Constituent Assembly).
ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ‘ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ’ಗೆ ಸರ್ದಾರ್ ಪಟೇಲ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಕೇಳಿರುವುದು ‘ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಪ-ಸಮಿತಿ’ (Sub-committee), ಇದಕ್ಕೆ ಜೆ.ಬಿ. ಕೃಪಲಾನಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು. ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗಮನಿಸಿ.
ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “Union” (ಕೇಂದ್ರ) ಎಂಬ ಪದ ಬಂದರೆ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ‘ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು’ ಹಾಕಿ. “Provincial” (ಪ್ರಾಂತೀಯ) ಎಂಬ ಪದ ಬಂದರೆ ‘ಸರ್ದಾರ್ ಪಟೇಲ್’ ಹಾಕಿ. ಇದರಿಂದ a-4, b-1 ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
PYQ / Other State Note: KEA PSI (Civil) 2021 ಮತ್ತು TNPSC Group-2 ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ.
ಸ್ನೇಹಿತರೆ, ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ ಈ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀವು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಉತ್ತರ ನೀಡಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಕೆಳಗೆ ಕಮೆಂಟ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
ಧನ್ಯವಾದಗಳು .
ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಇತಿಹಾಸದ MCQs ಗಳನ್ನು ಓದಲು ಕೆಳಗಿನ ಲಿಂಕ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ 👇
Karnataka History MCQs Part 2 : ಟಿಪ್ಸ್ & ಟ್ರ್ಯಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ ಸಹಿತ ಪಕ್ಕಾ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
9 👍👍 nandan lal bose ondu confuse sir
ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದೇವೆ ನೋಡಿರಿ