Ancient Indian History MCQs Part-2: ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ ಹಾಗೂ ಗುರು ಟಿಪ್ಸ್”

Ancient Indian History MCQs Part-2

ನಮಸ್ಕಾರ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಮಿತ್ರರೇ! ನಮ್ಮ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತ ಇತಿಹಾಸದ 3000 ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು ಮಹಾ ಸರಣಿಯ ಭಾಗ-2 ಇಂದು ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ಮುಂಬರುವ KPSC, KEA, PC, PSI, VAO, SDA, FDA ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಗರಿಷ್ಠ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಈ ಸರಣಿಯ ನಿಮಗೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರದಂತೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉತ್ತರಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಗೂ ಆಳವಾದ ವಿವರಣೆ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ನೀವು ಗೊಂದಲಕ್ಕಿಡಾಗಬಾರದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಲು TRAP ALERT ಹಾಗೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಗುರು ಟಿಪ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬನ್ನಿ ಇಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಶುರು ಮಾಡೋಣ!

ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು – ಶಾಸನಗಳ ಅಧ್ಯಯನ (Epigraphy)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಸುಲಭ (Easy) – KPSC & KSP ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 11: ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ (Sanskrit Language) ಹೊರಡಿಸಲಾದ ಮತ್ತು ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದ ‘ಸುದರ್ಶನ ಕೆರೆಯ’ (Sudarshana Lake) ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶಾಸನ ಯಾವುದು?

​Option A: ಅಶೋಕನ ಮಾಸ್ಕಿ ಶಿಲಾಶಾಸನ (Maski Rock Edict of Ashoka)

​Option B: ರುದ್ರದಮನನ ಜುನಾಗಢ್ ಶಿಲಾಶಾಸನ (Junagadh Rock Inscription of Rudradaman)

​Option C: ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತನ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಸ್ತಂಭ ಶಾಸನ (Allahabad Pillar Inscription of Samudragupta)

​Option D: ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿಯ ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನ (Aihole Inscription of Pulakeshin II)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: ರುದ್ರದಮನನ ಜುನಾಗಢ್ ಶಿಲಾಶಾಸನ (Junagadh Rock Inscription of Rudradaman)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಕ್ರಿ.ಶ. 150 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಶಕ ವಂಶದ (Shaka Dynasty) ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅರಸನಾದ ಒಂದನೇ ರುದ್ರದಮನನು (Rudradaman I) ಗುಜರಾತಿನ ಗಿರ್ನಾರ್ ಪರ್ವತದ ಬಳಿ ಈ ಶಾಸನವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದನು. ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ದೀರ್ಘವಾದ ಶುದ್ಧ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನವಾಗಿದೆ (Pure Sanskrit Inscription). ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಾಸನಗಳು ಪ್ರಾಕೃತ ಮತ್ತು ಪಾಲಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ಈ ಶಾಸನವು ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಟ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನ ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಪುಷ್ಯಗುಪ್ತನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದ ಮತ್ತು ಅಶೋಕನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ‘ಸುದರ್ಶನ ಕೆರೆ’ಯು (Sudarshana Lake) ಭಯಂಕರ ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಒಡೆದುಹೋದಾಗ, ರುದ್ರದಮನನು ತನ್ನ ಜನರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸದೆ ಸ್ವಂತ ಖರ್ಚಿನಿಂದ ಅದನ್ನು ಮರುನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿಸಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option A ರಾಯಚೂರಿನ ಮಾಸ್ಕಿ ಶಾಸನವು ಪ್ರಾಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಶೋಕನ ಮೂಲ ಹೆಸರು ‘ಅಶೋಕ’ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿದೆ. Option C ಹರಿಸೇನನು ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತನ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಶಾಸನವು ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ದಿಗ್ವಿಜಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇದು ರುದ್ರದಮನನ ಶಾಸನಕ್ಕಿಂತ ನಂತರದ ಕಾಲದ್ದಾಗಿದೆ (4 ನೇ ಶತಮಾನ). Option D ರವಿಕೀರ್ತಿಯು ರಚಿಸಿದ ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನವು (ಕ್ರಿ.ಶ. 634) ಚಾಲುಕ್ಯ ಅರಸ ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿಯು ಹರ್ಷವರ್ಧನನನ್ನು ನರ್ಮದಾ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿದ ಯುದ್ಧದ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸುದರ್ಶನ ಕೆರೆ ಹಾಗೂ ಮೊದಲ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನದ ಕೀರ್ತಿ ಜುನಾಗಢ್ ಶಾಸನಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 14: Central Asian Contact and their Results / 8 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಇತಿಹಾಸ.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಶಾಸನಗಳು ಅಶೋಕನಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದರಿಂದ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನವೂ ಅಶೋಕನದ್ದೇ ಇರಬಹುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ Option A ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ. ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳು ಪ್ರಾಕೃತ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “ರುದ್ರ – ಜುನಾಗಢ್ – ಸಂಸ್ಕೃತ – ಸುದರ್ಶನ ಕೆರೆ”. ಈ ನಾಲ್ಕು ಪದಗಳ ಕೊಂಡಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಡಿ. ಗುಜರಾತಿನ ಗಿರ್ನಾರ್ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಈ ಕೆರೆ ಇತ್ತು ಎಂಬ ಭೌಗೋಳಿಕ ಜ್ಞಾನವಿದ್ದರೆ ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ತಪ್ಪಾಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

​PYQ / Other State Note: ಸುದರ್ಶನ ಕೆರೆಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರದ ಕುರಿತು UPSC Prelims, KPSC KAS ಮತ್ತು KEA ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಹಳೆ ಶಿಲಾಯುಗ (Paleolithic Age) – ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧಕರು

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium) – ನೇರ ಮತ್ತು ಫ್ಯಾಕ್ಚುವಲ್ (Direct Factual) – KSP & PSI ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 12: ಕ್ರಿ.ಶ. 1863 ರಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಚೆನ್ನೈ ಸಮೀಪದ ಪಲ್ಲವರಂ (Pallavaram) ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಹಳೆ ಶಿಲಾಯುಗದ ‘ಕೈಕೊಡಲಿ’ಯನ್ನು (Paleolithic Hand-axe) ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವ ಮೂಲಕ ‘ಭಾರತದ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪಿತಾಮಹ’ (Father of Indian Prehistory) ಎಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭೂಗರ್ಭಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಯಾರು?

​Option A: ಸರ್ ಜಾನ್ ಮಾರ್ಷಲ್ (Sir John Marshall)

​Option B: ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫೂಟ್ (Robert Bruce Foote)

​Option C: ಮಾರ್ಟಿಮರ್ ವೀಲರ್ (Mortimer Wheeler)

​Option D: ಎಚ್.ಡಿ. ಸಾಂಕಾಲಿಯಾ (H.D. Sankalia)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫೂಟ್ (Robert Bruce Foote)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಭದ್ರ ಬುನಾದಿ ಹಾಕಿದ ಕೀರ್ತಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭೂಗರ್ಭಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ (Geologist) ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫೂಟ್ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಇವರು ಭಾರತೀಯ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ (Geological Survey of India – GSI) ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಕ್ರಿ.ಶ. 1863 ರ ಮೇ 13 ರಂದು ಮದ್ರಾಸ್ (ಚೆನ್ನೈ) ಸಮೀಪದ ‘ಪಲ್ಲವರಂ’ ಮತ್ತು ‘ಅತ್ತಿರಂಪಾಕ್ಕಂ’ ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟಕೈಟ್ ಮತ್ತು ಕ್ವಾರ್ಟ್ಜೈಟ್ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಹಳೆ ಶಿಲಾಯುಗದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಕೈಕೊಡಲಿಯನ್ನು (Hand-axe / Cleaver) ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಸಹ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಷ್ಟೇ ಹಳೆಯದಾದ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಮಾನವ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿತು. ಇವರು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಇವರನ್ನು ‘ಭಾರತದ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪಿತಾಮಹ’ ಎಂದು ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option A ಸರ್ ಜಾನ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಅವರು 1921-22 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯ (ASI) ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾಗ ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆ ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನು (ಹರಪ್ಪ ಮತ್ತು ಮೊಹೆಂಜೋದಾರೊ) ಕಂಡುಹಿಡಿದ ತಂಡದ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. Option C ಮಾರ್ಟಿಮರ್ ವೀಲರ್ ಅವರು ಹರಪ್ಪ, ಮೊಹೆಂಜೋದಾರೊ ಜೊತೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ನೆಲೆಯನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು. Option D ಡಾ. ಎಚ್.ಡಿ. ಸಾಂಕಾಲಿಯಾ ಅವರು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಜೋರ್ವೆ, ನೆವಾಸ ಮತ್ತು ಇನಾಮ್‌ಗಾಂವ್ ಮುಂತಾದ ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗದ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದ ಭಾರತದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಹಳೆ ಶಿಲಾಯುಗದ ಮೊದಲ ಆಯುಧ ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಸಾಧನೆ ಬ್ರೂಸ್ ಫೂಟ್ ಅವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೇರಿದ್ದು.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 4: The Stone Age: The Early Man / 6 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಇತಿಹಾಸ.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ‘ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯ ಪಿತಾಮಹ’ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕನ್ನಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಮ್ ಮತ್ತು ‘ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪಿತಾಮಹ’ ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫೂಟ್ ನಡುವೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕನ್ಫ್ಯೂಸ್ ಆಗುತ್ತಾರೆ. ಪುರಾತತ್ವ (Archaeology) ಬೇರೆ, ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ (Prehistory) ಬೇರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಿ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “ಫೂಟ್ – ಪಲ್ಲವರಂ – ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಪಿತಾಮಹ – 1863”. ಈ ನಾಲ್ಕು ‘ಪ’ (P) ಅಕ್ಷರದ ಲಿಂಕ್ ಅನ್ನು ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ: Prehistory = Pallavaram = Pallavaram Hand-axe by Robert Bruce Foote.

​PYQ / Other State Note: ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫೂಟ್ ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯ ವರ್ಷವನ್ನು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳವನ್ನು KPSC Group-B, PSI, PC ಹಾಗೂ TNPSC ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಆಧಾರಗಳು – ಲೌಕಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ (Secular Literature)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium) – ನೇರ ಮತ್ತು ಫ್ಯಾಕ್ಚುವಲ್ (Direct Factual) – KPSC ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 13: ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ‘ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನೈಜ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥ’ (First Truly Historical Text of India) ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಕ್ರಿ.ಶ. 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಕವಿ ಕಲ್ಹಣನು (Kalhana) ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿ ಯಾವುದು?

​Option A: ವಿಕ್ರಮಾಂಕದೇವ ಚರಿತ (Vikramankadeva Charita)

​Option B: ರಾಜತರಂಗಿಣಿ (Rajatarangini)

​Option C: ಹರ್ಷಚರಿತ (Harshacharita)

​Option D: ಗೌಡವಹೋ (Gaudavaho)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: ರಾಜತರಂಗಿಣಿ (Rajatarangini)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಕಾಶ್ಮೀರದ ಕವಿ ಕಲ್ಹಣನು ಕ್ರಿ.ಶ. 1148-1150 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ‘ರಾಜತರಂಗಿಣಿ’ (ಅರ್ಥ: ರಾಜರ ನದಿ ಅಥವಾ ರಾಜರ ಅಲೆಗಳು) ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನೈಜ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಕಲ್ಹಣನು ಕೇವಲ ರಾಜರನ್ನು ಹೊಗಳದೆ, ಹಿಂದಿನ ಶಾಸನಗಳು, ನಾಣ್ಯಗಳು, ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ನಿಖರವಾದ ಕಾಲಗಣನೆಯೊಂದಿಗೆ (Chronology) ಕಾಶ್ಮೀರವನ್ನು ಆಳಿದ ಗೋನಂದ, ಕಾರ್ಕೋಟ, ಉತ್ಪಲ ಮತ್ತು ಲೋಹಾರ ವಂಶಗಳ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಗ್ರಂಥವು 8 ತರಂಗಗಳಾಗಿ (ಅಧ್ಯಾಯಗಳು) ಮತ್ತು 7,826 ಶ್ಲೋಕಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಒಬ್ಬ ನಿಜವಾದ ಇತಿಹಾಸಕಾರನಿಗೆ ರಾಗ ಮತ್ತು ದ್ವೇಷಗಳಿರಬಾರದು, ಅವನು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶನಂತೆ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಕಲ್ಹಣನು ಈ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option A ‘ವಿಕ್ರಮಾಂಕದೇವ ಚರಿತ’ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕವಿ ಬಿಲ್ಹಣನು (Bhana) ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಅರಸ ಆರನೇ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದು ರಚಿಸಿದನು. Option C ‘ಹರ್ಷಚರಿತ’ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬಾಣಭಟ್ಟನು (Banabhatta) ಹರ್ಷವರ್ಧನನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದು ಬರೆದನು, ಇದು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಗದ್ಯ ಕಾವ್ಯರೂಪದ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯಾಗಿದೆ. Option D ‘ಗೌಡವಹೋ’ (ಗೌಡ ರಾಜನ ವಧೆ) ಎಂಬ ಪ್ರಾಕೃತ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ವಾಕ್ಪತಿರಾಜನು ಕನ್ನೌಜ್‌ನ ಅರಸ ಯಶೋವರ್ಮನ ದಿಗ್ವಿಜಯಗಳನ್ನು ಹೊಗಳಿ ಬರೆದನು. ಈ ಮೂರೂ ಗ್ರಂಥಗಳು ಆಶ್ರಯದಾತ ರಾಜರನ್ನು ಹೊಗಳುವ ‘ಚರಿತ ಕಾವ್ಯ’ಗಳಾಗಿದ್ದು, ರಾಜತರಂಗಿಣಿಯಂತೆ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲ.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 3: The Importance of Ancient Indian History & Sources / 8 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಇತಿಹಾಸ.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಬಿಲ್ಹಣ ಬರೆದ ‘ವಿಕ್ರಮಾಂಕದೇವ ಚರಿತ’ ಮತ್ತು ಕಲ್ಹಣ ಬರೆದ ‘ರಾಜತರಂಗಿಣಿ’ ಹೆಸರುಗಳು ಹಾಗೂ ಕವಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಒಂದೇ ರೀತಿ ಕೇಳಿಸುವುದರಿಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಹಣ ಮತ್ತು ಕಲ್ಹಣ ನಡುವೆ ತೀವ್ರ ಗೊಂದಲ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “ಕಲ್ಹಣ = ಕಾಶ್ಮೀರ = ರಾಜತರಂಗಿಣಿ”. “ಬಿಲ್ಹಣ = ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಆರನೇ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ”. ಇತಿಹಾಸಕಾರನ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದ ಏಕೈಕ ಪ್ರಾಚೀನ ಕವಿ ಕಲ್ಹಣ ಎಂಬುದು ನೆನಪಿರಲಿ.

​PYQ / Other State Note: ಕಲ್ಹಣನ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ ಯಾವ ರಾಜ್ಯದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯು ಕೆಪಿಎಸ್‌ಸಿ ಎಲ್ಲಾ ಹಂತದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಯುಪಿಎಸ್‌ಸಿ ಪ್ರಿಲಿಮ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ನವ ಶಿಲಾಯುಗ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ನೆಲೆಗಳು – ಕರ್ನಾಟಕ (Karnataka Prehistoric Sites)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಕಠಿಣ (Tough) – ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ ಮಾದರಿ (Match the Following) – KEA & KPSC ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 14: ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ/ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ ನೆಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ (Match the Following):

​ಪಟ್ಟಿ-1 (ಕರ್ನಾಟಕದ ನೆಲೆಗಳು):

​a) ಸಂಗನಕಲ್ಲು (Sanganakallu)

​b) ಪಿಕ್ಲಿಹಾಲ್ (Piklihal)

​c) ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ (Brahmagiri)

​d) ಹಳ್ಳೂರು (Hallur)

​ಪಟ್ಟಿ-2 (ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು):

1. ​ಹಾವೇರಿ (Haveri)
2. ​ಚಿತ್ರದುರ್ಗ (Chitradurga)
3. ​ರಾಯಚೂರು (Raichur)
4. ​ಬಳ್ಳಾರಿ (Ballari)

​ಸರಿಯಾದ ಸಂಕೇತವನ್ನು (Code) ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ:

​Option A: a-4, b-3, c-2, d-1

​Option B: a-3, b-4, c-1, d-2

​Option C: a-4, b-2, c-3, d-1

​Option D: a-2, b-3, c-4, d-1

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option A: a-4, b-3, c-2, d-1

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಕರ್ನಾಟಕವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ತವರೂರಾಗಿದೆ. ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಂಗನಕಲ್ಲು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ದನಗಳ ಸಗಣಿಯನ್ನು ಸುಟ್ಟ ‘ಬೂದಿಯ ದಿಬ್ಬಗಳು’ (Ash Mounds) ಮತ್ತು ಕಲ್ಲಿನ ಆಯುಧ ತಯಾರಿಕಾ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ. ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಿಂಗಸೂಗೂರು ಸಮೀಪದ ಪಿಕ್ಲಿಹಾಲ್ (Piklihal) ಕೂಡ ಪ್ರಮುಖ ಬೂದಿಯ ದಿಬ್ಬ ಮತ್ತು ಪಶುಸಂಗೋಪನೆಯ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೊಳಕಾಲ್ಮುರು ತಾಲೂಕಿನ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿಯನ್ನು ಮಾರ್ಟಿಮರ್ ವೀಲರ್ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಶವಸಂಸ್ಕಾರದ ಪುರಾವೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಶೋಕನ ಶಾಸನ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಿರೇಕೆರೂರು ತಾಲೂಕಿನ ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಹಳ್ಳೂರು (Hallur) ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1000 ರ ಸುಮಾರಿನ, ಅಂದರೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯದಾದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಬಳಕೆಯ (Use of Iron) ಮತ್ತು ರಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಪುರಾವೆಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗಿವೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option B ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಗನಕಲ್ಲನ್ನು ರಾಯಚೂರಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಿಕ್ಲಿಹಾಲ್ ಅನ್ನು ಬಳ್ಳಾರಿಗೆ ತಪ್ಪಾಗಿ ಅದಲು-ಬದಲು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ (a-3, b-4). Option C ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಪಿಕ್ಲಿಹಾಲ್ ಅನ್ನು ಚಿತ್ರದುರ್ಗಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿಯನ್ನು ರಾಯಚೂರಿಗೆ ತಪ್ಪಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ (b-2, c-3). Option D ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಗನಕಲ್ಲನ್ನು ಚಿತ್ರದುರ್ಗಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬರೆಯುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೂ ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ನೆಲೆಗಳು ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿವೆ ಎಂಬ ನಿಖರವಾದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಜ್ಞಾನವಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.

​ಮೂಲ (Source): 6 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ – ಇತಿಹಾಸದ ಆರಂಭ / ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ (ಡಾ. ಸೂರ್ಯನಾಥ ಕಾಮತ್).

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಹಾಗೂ ಎರಡೂ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೂದಿಯ ದಿಬ್ಬಗಳು ಸಿಗುವುದರಿಂದ, ಸಂಗನಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ಪಿಕ್ಲಿಹಾಲ್ ನಡುವೆ ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಾಗ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಗೊಂದಲಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ Option B ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “ಹಳ್ಳೂರು – ಹಾವೇರಿ – ಕಬ್ಬಿಣದ ಮೊದಲ ಬಳಕೆ”. ಈ ಒಂದೇ ಒಂದು ಲಿಂಕ್ (d-1) ನಿಮಗೆ ಖಚಿತವಾಗಿದ್ದರೆ, Option B ಎಲಿಮಿನೇಟ್ ಆಗುತ್ತದೆ. “ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ – ಚಿತ್ರದುರ್ಗ” (c-2) ನೆನಪಿದ್ದರೆ ನೇರವಾಗಿ Option A ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ ಎಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು.

​PYQ / Other State Note: ಹಳ್ಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ರಾಗಿ ಸಿಕ್ಕ ಪುರಾವೆ ಹಾಗೂ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ನೆಲೆಯ ಕುರಿತು KPSC KAS, FDA, SDA, PSI ಮತ್ತು KEA ಯ ಎಲ್ಲಾ ಇಲಾಖಾ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು – ನಾಣ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನ (Numismatics)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಕಠಿಣ (Tough) – ಬಹು ಹೇಳಿಕೆಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶ್ನೆ (Multiple Statement) – KEA ಸ್ಟೈಲ್

​ಪ್ರಶ್ನೆ 15: ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನಾಣ್ಯಗಳಾದ ‘ಆಹತ ನಾಣ್ಯಗಳು’ ಅಥವಾ ‘ಪಂಚ್-ಮಾರ್ಕ್ಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳ’ (Punch-Marked Coins / Aahat Coins) ಕುರಿತಾದ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ:

1. ​ಈ ನಾಣ್ಯಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬೆಳ್ಳಿ (Silver) ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದಿಂದ (Copper) ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6 ನೇ ಶತಮಾನದ ಬುದ್ಧನ ಕಾಲ ಅಥವಾ ಮಹಾಜನಪದಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದವು.
2. ​ಈ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಯಾವುದೇ ಅಚ್ಚುಗಳನ್ನು ಬಳಸದೆ, ಲೋಹದ ತುಂಡುಗಳ ಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯ, ಬೆಟ್ಟಗಳು, ಮರ, ಮೀನು, ಗೂಳಿ ಮತ್ತು ಅರ್ಧಚಂದ್ರಾಕೃತಿಯಂತಹ ವಿವಿಧ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಒತ್ತುಮುದ್ರೆ (Punch) ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
3. ​ಈ ನಾಣ್ಯಗಳ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ, ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಆಯಾ ಕಾಲದ ರಾಜರ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳು (Portraits) ಮತ್ತು ಅವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸುಂದರವಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿತ್ತು.
4. ​ಪ್ರಾಚೀನ ಪಾಲಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ‘ಕಾರ್ಷಾಪಣ’ (Karshapana), ‘ಪುರಾಣ’ ಮತ್ತು ‘ಧಾರಣ’ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

​ಮೇಲಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಹೇಳಿಕೆ/ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ?

​Option A: 1, 2 ಮತ್ತು 3 ಮಾತ್ರ ಸರಿ

​Option B: 1, 2 ಮತ್ತು 4 ಮಾತ್ರ ಸರಿ

​Option C: 2, 3 ಮತ್ತು 4 ಮಾತ್ರ ಸರಿ

​Option D: 1, 3 ಮತ್ತು 4 ಮಾತ್ರ ಸರಿ

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: 1, 2 ಮತ್ತು 4 ಮಾತ್ರ ಸರಿ

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಭಾರತದ ನಾಣ್ಯಗಳ ಇತಿಹಾಸವು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೇಳಿಕೆ 1 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ನಾಣ್ಯಗಳು ಪಂಚ್-ಮಾರ್ಕ್ಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತಾಮ್ರದಲ್ಲಿ ಮಹಾಜನಪದಗಳು ಮತ್ತು ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೊರಡಿಸಲಾಯಿತು. ಹೇಳಿಕೆ 2 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಇವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಕಾರವಿಲ್ಲದ ಲೋಹದ ತುಂಡುಗಳ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು (Symbols) ಮುದ್ರೆ ಒತ್ತುವ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಇವುಗಳಿಗೆ ‘ಆಹತ’ ಅಥವಾ ಪಂಚ್-ಮಾರ್ಕ್ಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳೆಂದು ಹೆಸರು. ಹೇಳಿಕೆ 4 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಬೌದ್ಧ ಮತ್ತು ವೈದಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಷಾಪಣ, ಪುರಾಣ, ಶಮಾನ ಮತ್ತು ಧಾರಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ‘ರೂಪದರ್ಶಕ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: ಹೇಳಿಕೆ 3 ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಭಾರತದ ಈ ಆರಂಭಿಕ ಪಂಚ್-ಮಾರ್ಕ್ಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ರಾಜರ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳಾಗಲಿ, ಹೆಸರುಗಳಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಇಸವಿಗಳಾಗಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ! ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇವಲ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಇದ್ದವು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನಾಣ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ರಾಜರ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಭಾವಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 2 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದ ‘ಇಂಡೋ-ಗ್ರೀಕರು’ (Indo-Greeks). ಆದ್ದರಿಂದ ಹೇಳಿಕೆ 3 ತಪ್ಪಾಗಿರುವುದರಿಂದ, 3 ನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ Option A, Option C ಮತ್ತು Option D ಮೂರೂ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಎಲಿಮಿನೇಟ್ ಆಗುತ್ತವೆ.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 3: Sources / 10 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ – ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರಗಳು.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ನಾಣ್ಯಗಳು ಎಂದ ತಕ್ಷಣ ರಾಜರ ಭಾವಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಹೆಸರುಗಳು ಇರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಹೇಳಿಕೆ 3 ಸರಿ ಎಂದು ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನಾಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಚಿಹ್ನೆಗಳು (Symbols) ಮಾತ್ರ ಇದ್ದವು ಎಂಬ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಟ್ರ್ಯಾಪ್.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಎಲಿಮಿನೇಷನ್ ತಂತ್ರ ಬಹಳ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. “ರಾಜರ ಭಾವಚಿತ್ರ ತಂದವರು ಇಂಡೋ-ಗ್ರೀಕರು, ಪಂಚ್-ಮಾರ್ಕ್ಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಾವಚಿತ್ರವಿರಲಿಲ್ಲ” ಎಂಬ ಒಂದೇ ಒಂದು ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್ (ಹೇಳಿಕೆ 3 ತಪ್ಪು) ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ, ನೀವು ಹೇಳಿಕೆ 1, 2 ಮತ್ತು 4 ಅನ್ನು ಓದದೆಯೇ ನೇರವಾಗಿ Option B ಅನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರವೆಂದು ಗುರುತಿಸಬಹುದು!

​PYQ / Other State Note: ಪಂಚ್-ಮಾರ್ಕ್ಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಷಾಪಣದ ಬಗ್ಗೆ UPSC Prelims (2018, 2021) ಹಾಗೂ KPSC ಗ್ರೂಪ್-A, ಗ್ರೂಪ್-B ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ನವ ಶಿಲಾಯುಗ (Neolithic Age) – ಕುಂಬಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಚಕ್ರದ ಬಳಕೆ

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ/ಕಠಿಣ (Medium/Tough) – ಹೇಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾರಣ (Assertion & Reason) – KPSC ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 16: ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆ (Assertion – A) ಮತ್ತು ಕಾರಣವನ್ನು (Reason – R) ಗಮನಿಸಿ ಮತ್ತು ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ:

​ಹೇಳಿಕೆ (A): ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ (Neolithic Age) ಮಾನವನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ‘ಕುಂಬಾರನ ಚಕ್ರದ’ (Potter’s Wheel) ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಮಡಿಕೆ-ಕುಡಿಕೆಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತಂದಿತು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳ ಬಳಕೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಯಿತು.

​ಕಾರಣ (R): ನವ ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯ ಆರಂಭ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ಜೀವನದಿಂದಾಗಿ ಮಾನವನು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯತೊಡಗಿದನು. ಹೀಗೆ ಬೆಳೆದ ದವಸ-ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲು, ನೀರನ್ನು ಶೇಖರಿಸಲು ಮತ್ತು ಆಹಾರವನ್ನು ಬೇಯಿಸಲು ಭದ್ರವಾದ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರದ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳ ತುರ್ತು ಅವಶ್ಯಕತೆ ಉಂಟಾಯಿತು.

​ಸರಿಯಾದ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ:

​Option A: (A) ಮತ್ತು (R) ಎರಡೂ ಸರಿಯಾಗಿವೆ ಮತ್ತು (R) ಎಂಬುದು (A) ಗೆ ಸರಿಯಾದ ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ.

​Option B: (A) ಮತ್ತು (R) ಎರಡೂ ಸರಿಯಾಗಿವೆ ಆದರೆ (R) ಎಂಬುದು (A) ಗೆ ಸರಿಯಾದ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲ.

​Option C: (A) ಸರಿಯಾಗಿದೆ ಆದರೆ (R) ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.

​Option D: (A) ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಆದರೆ (R) ಸರಿಯಾಗಿದೆ.

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option A: (A) ಮತ್ತು (R) ಎರಡೂ ಸರಿಯಾಗಿವೆ ಮತ್ತು (R) ಎಂಬುದು (A) ಗೆ ಸರಿಯಾದ ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ.

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಹಳೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾನವನು ಅಲೆಮಾರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಆತನಿಗೆ ಮಡಿಕೆಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನವ ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6000 ದ ನಂತರ) ಮಾನವನು ಕೃಷಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ನದಿ ತೀರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಜೀವಿಸಲು (Sedentary life) ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಕೃಷಿಯಿಂದಾಗಿ ಆತನಿಗೆ ತನ್ನ ದೈನಂದಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳು (Surplus production) ಸಿಗತೊಡಗಿದವು. ಈ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಳೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಶೇಖರಿಸಿಡಲು ಆತನಿಗೆ ಪಾತ್ರೆಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಬಿತ್ತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೈಯಿಂದಲೇ ಮಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಾನವನು, ನಂತರ ‘ಕುಂಬಾರನ ಚಕ್ರವನ್ನು’ (Potter’s Wheel) ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದನು. ಇದು ಮಾನವನ ಇತಿಹಾಸದ ಮೊದಲ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಆವಿಷ್ಕಾರವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಪ್ಪು-ಕೆಂಪು ಮಡಿಕೆಗಳು, ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಮಡಿಕೆಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸುಂದರವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಕೃಷಿಯ ಆರಂಭವೇ ಕುಂಬಾರಿಕೆಯ ವಿಕಾಸಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option B ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಕಾರಣ (R) ಹೇಳಿಕೆ (A) ಗೆ 100% ತಾರ್ಕಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಕೃಷಿಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗದೆ ಹೋಗಿದ್ದಿದ್ದರೆ, ಮಾನವನಿಗೆ ಮಡಿಕೆ-ಕುಡಿಕೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ತುರ್ತು ಅವಶ್ಯಕತೆಯೇ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. Option C ಮತ್ತು Option D ತಪ್ಪಾಗಿವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಹೇಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾರಣ ಎರಡೂ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವಾಗಿವೆ. ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಾಂತಿಗಳೆಂದರೆ: ಕೃಷಿಯ ಆರಂಭ, ಚಕ್ರದ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಕುಂಬಾರಿಕೆಯ ಆರಂಭ. ಇವು ಮೂರೂ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಗಾಢವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 5: The Neolithic Age: First Food Producers and Animal Keepers.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಹೇಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾರಣಗಳು ಎರಡೂ ಸರಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅವುಗಳ ನಡುವಿನ ಲಿಂಕ್ ಅನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲು ಗೊಂದಲಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ Option B ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. “ಏಕೆಂದರೆ” (Because) ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ ಓದಿದಾಗ ಈ ಗೊಂದಲ ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): “ಚಕ್ರದ ಆವಿಷ್ಕಾರ = ನವ ಶಿಲಾಯುಗ”. ಕೃಷಿ ಆರಂಭ -> ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಧಾನ್ಯ -> ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಅಗತ್ಯ -> ಮಡಿಕೆಗಳ ಆವಿಷ್ಕಾರ -> ಕುಂಬಾರ ಚಕ್ರದ ಬಳಕೆ. ಈ ತಾರ್ಕಿಕ ಸರಪಳಿಯನ್ನು (Logical Chain) ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ಇಂತಹ ಪರಿಕಲ್ಪನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತವೆ.

​PYQ / Other State Note: ಕುಂಬಾರ ಚಕ್ರದ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಯಾವ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಆಯಿತು ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಸಂಬಂಧದ ಕುರಿತು UPSC, KPSC FDA ಹಾಗೂ PSI ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಆಧಾರಗಳು – ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು (Foreign Travelers)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ (Medium) – ಸರಿಯಾದ/ತಪ್ಪಾದ ಜೋಡಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು – KSP ಟ್ರಿಕ್ಕಿ ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 17: ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮತ್ತು ಅವರು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಕಾಲದ ಭಾರತೀಯ ಅರಸರು/ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ‘ತಪ್ಪಾದ ಜೋಡಿಯನ್ನು’ (Incorrect Pair) ಗುರುತಿಸಿ:

​Option A: ಮೆಗಾಸ್ತನೀಸ್ (Megasthenes) — ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯ (Chandragupta Maurya)

​Option B: ಫಾಹಿಯಾನ್ (Fa-Hien) — ಹರ್ಷವರ್ಧನ (Harshavardhana)

​Option C: ಹ್ಯುಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್ (Hiuen Tsang) — ಹರ್ಷವರ್ಧನ ಮತ್ತು ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿ (Harshavardhana & Pulakeshin II)

​Option D: ನಿಕೊಲೊ ಕೊಂಟಿ (Nicolo de Conti) — ಒಂದನೇ ದೇವರಾಯ, ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ (Devaraya I of Vijayanagara)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: ಫಾಹಿಯಾನ್ (Fa-Hien) — ಹರ್ಷವರ್ಧನ (Harshavardhana)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: Option B ಯಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿರುವ ಜೋಡಿಯು ತಪ್ಪಾಗಿದೆ (ಆದ್ದರಿಂದ ಇದೇ ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ). ಚೀನಿ ಬೌದ್ಧ ಯಾತ್ರಿಕನಾದ ಫಾಹಿಯಾನ್ (Fa-Hien) ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದು ಕ್ರಿ.ಶ. 5 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ (ಕ್ರಿ.ಶ. 399 – 414), ಅಂದರೆ ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅರಸನಾದ ಇಮ್ಮಡಿ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಅಥವಾ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯನ (Chandragupta II Vikramaditya) ಆಡಳಿತದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ! ಈತನು ತನ್ನ ‘ಫೊ-ಕ್ವೋ-ಕಿ’ (Fo-Kuo-Ki / Record of Buddhist Kingdoms) ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತರ ಕಾಲದ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಫಾಹಿಯಾನ್ ಹರ್ಷವರ್ಧನನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಂದನು ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option A ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ಜೋಡಿಯಾಗಿದೆ; ಗ್ರೀಕ್ ರಾಯಭಾರಿ ಮೆಗಾಸ್ತನೀಸ್ ಸೆಲ್ಯೂಕಸ್ ನಿಕೇಟರ್‌ನ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದು ‘ಇಂಡಿಕಾ’ ಬರೆದನು. Option C ಸರಿಯಾಗಿದೆ; ‘ಯಾತ್ರಿಕರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ’ ಎನಿಸಿದ ಹ್ಯುಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್ ಕ್ರಿ.ಶ. 7 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷವರ್ಧನನ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೂ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಅರಸ ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿಯ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೂ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದನು. Option D ಕೂಡ ಸರಿಯಾಗಿದೆ; ಇಟಲಿಯ ಪ್ರವಾಸಿಗ ನಿಕೊಲೊ ಕೊಂಟಿ ಕ್ರಿ.ಶ. 1420 ರಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಅರಸ ಒಂದನೇ ದೇವರಾಯನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ವಿಜಯನಗರದ ವೈಭವವನ್ನು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾನೆ.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 3 & 20 / 10 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಇತಿಹಾಸ – ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಚೀನಿ ಯಾತ್ರಿಕರಾದ ಫಾಹಿಯಾನ್ ಮತ್ತು ಹ್ಯುಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್ ಇಬ್ಬರೂ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಹರ್ಷವರ್ಧನನ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಬಂದಿರಬಹುದು ಎಂದು ಕನ್ಫ್ಯೂಸ್ ಆಗಿ Option B ಸರಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವ ದೊಡ್ಡ ಟ್ರ್ಯಾಪ್ ಇಲ್ಲಿದೆ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಈ ಎರಡು ಚೀನಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಬಾಯಿಪಾಠ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ:

1. ​Fa-Hien = Chandragupta II (FC – Football Club ಎಂದು ನೆನಪಿಡಿ).
2. ​Hiuen Tsang = Harshavardhana (H ಗೆ H ಹೊಂದಾಣಿಕೆ!). ಈ ಶಾರ್ಟ್‌ಕಟ್ ನೆನಪಿದ್ದರೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ಗೊಂದಲವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

​PYQ / Other State Note: ಫಾಹಿಯಾನ್ ಯಾರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದನು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯು KPSC PSI, PC, SDA, FDA ಮತ್ತು SSC ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತಾರು ಬಾರಿ ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಫ್ಯಾಕ್ಚುವಲ್ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗ (Chalcolithic Age) – ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಿತಿಗಳು (Technical Limitations)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಕಠಿಣ (Tough) – ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಅನ್ವಯಿಕ ಆಧಾರಿತ (Concept/Application Based) – UPSC & KAS ಟ್ರೆಂಡ್

​ಪ್ರಶ್ನೆ 18: ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗದ (Chalcolithic Age) ಜನರು ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಕಂಚಿನಂತಹ ಲೋಹಗಳ ಬಳಕೆ, ಕೃಷಿ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನವನ್ನು ಕರಗತ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಅವರು ಗಂಗಾ-ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ನಡುವಿನ ದಟ್ಟವಾದ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು (Ganga-Yamuna Doab) ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಡಿದು ಕೃಷಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಕಾರಣವೇನು?

​Option A: ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ ನದಿ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ಬರಗಾಲ ಮತ್ತು ಭಯಂಕರ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳು ಹರಡಿದ್ದರಿಂದ ಜನರು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಇಷ್ಟಪಡಲಿಲ್ಲ.

​Option B: ತಾಮ್ರವು ಮೃದುವಾದ ಲೋಹವಾಗಿದ್ದರಿಂದ (Soft Metal), ಅದರಿಂದ ಮಾಡಿದ ಆಯುಧಗಳು ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯ ದಟ್ಟವಾದ ಮತ್ತು ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ಮರಗಳನ್ನು ಕಡಿಯಲು ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿನ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಜೇಡಿಮಣ್ಣನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಉಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

​Option C: ವೈದಿಕ ಆರ್ಯರು ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗದ ಜನರಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವಿರಲಿಲ್ಲ.

​Option D: ಆ ಕಾಲದ ಜನರಿಗೆ ಭತ್ತ ಮತ್ತು ಗೋಧಿಯಂತಹ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ವಿಧಾನ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ, ಅವರು ಕೇವಲ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೇಟೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: ತಾಮ್ರವು ಮೃದುವಾದ ಲೋಹವಾಗಿದ್ದರಿಂದ (Soft Metal), ಅದರಿಂದ ಮಾಡಿದ ಆಯುಧಗಳು ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯ ದಟ್ಟವಾದ ಮತ್ತು ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ಮರಗಳನ್ನು ಕಡಿಯಲು ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿನ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಜೇಡಿಮಣ್ಣನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಉಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಇದು ಲೋಹ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಬೆಸೆಯುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪರಿಕಲ್ಪನಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಾಗಿದೆ. ಮಾನವನು ಬಳಸಿದ ಮೊದಲ ಲೋಹ ತಾಮ್ರ (Copper) ಮತ್ತು ನಂತರದ ಕಂಚು (Bronze – ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ತವರದ ಮಿಶ್ರಲೋಹ). ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ತಾಮ್ರವು ಕಡಿಮೆ ಎಳೆತದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮೃದುವಾದ ಲೋಹವಾಗಿದೆ. ಗಂಗಾ-ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರದೇಶವು (Doab) ವರ್ಷವಿಡೀ ಉತ್ತಮ ಮಳೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ದಟ್ಟವಾದ ಅರಣ್ಯಗಳಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ಮಣ್ಣು ಅತ್ಯಂತ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮೆಕ್ಕಲು ಜೇಡಿಮಣ್ಣಾಗಿತ್ತು (Alluvial Clay Soil). ತಾಮ್ರದ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಆ ದೊಡ್ಡ ಮರಗಳನ್ನು ಕಡಿಯಲು ಹೋದರೆ ಆಯುಧಗಳೇ ಬಾಗುತ್ತಿದ್ದವು ಅಥವಾ ಮುರಿದುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದವು! ನಂತರ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1000 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ‘ಕಬ್ಬಿಣ’ (Iron – High tensile strength) ಆವಿಷ್ಕಾರವಾದ ನಂತರವೇ ಆರ್ಯರು ಕಬ್ಬಿಣದ ಕೊಡಲಿಗಳಿಂದ ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಕಡಿದು, ಕಬ್ಬಿಣದ ನೇಗಿಲಿನಿಂದ ಆಳವಾಗಿ ಉಳದು ಎರಡನೇ ನಗರೀಕರಣಕ್ಕೆ (Second Urbanization) ಕಾರಣರಾದರು.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option A ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಬರಗಾಲವಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಫಲವತ್ತಾದ ಮತ್ತು ನೀರಾವರಿಯುಕ್ತ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು. Option C ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗವು ವೈದಿಕ ಆರ್ಯರ ಕಾಲಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಮತ್ತು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ, ಆರ್ಯರ ದಾಳಿಯಿಂದ ಅವರು ಕಾಡು ಕಡಿಯಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಅವೈಜ್ಞಾನಿಕ. Option D ಸಂಪೂರ್ಣ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗದ ಜನರು ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕೃಷಿಕರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ಗೋಧಿ, ಭತ್ತ, ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು ಮತ್ತು ಹತ್ತಿಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಯುಧಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮಿತಿಯೇ (Technical limitation of soft metals) ಅವರ ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ತಡೆಗೋಡೆಯಾಗಿತ್ತು.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 6: Chalcolithic Cultures: Limitations of Chalcolithic Cultures.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಲೋಹಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅರಿಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, “ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಕಂಚು ಲೋಹಗಳೇ ಆಗಿದ್ದರಿಂದ ಅವನ್ನು ಬಳಸಿ ಕಾಡು ಕಡಿಯಬಹುದಿತ್ತಲ್ಲವೇ?” ಎಂದು ತಪ್ಪು ಲಾಜಿಕ್ ಬಳಸಿ, ಆರ್ಯರ ದಾಳಿ ಅಥವಾ ಬರಗಾಲದಂತಹ (Option A ಅಥವಾ C) ರಾಜಕೀಯ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ದೊಡ್ಡ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ‘ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ’ (Environment & Technology) ಹೇಗೆ ಮಾನವನ ವಿಕಾಸವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದೊಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ. ತಾಮ್ರ = ಮೃದು ಲೋಹ = ಕಾಡು ಕಡಿಯಲು ಅಸಾಧ್ಯ = ಬೆಟ್ಟದ ತಪ್ಪಲು ಮತ್ತು ನದಿ ದಂಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ವಾಸ. ಕಬ್ಬಿಣ = ಗಟ್ಟಿ ಲೋಹ = ದಟ್ಟ ಕಾಡುಗಳ ನಾಶ = ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಜನಪದಗಳ ಉದಯ. ಈ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಬಾಯಿಪಾಠ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.

​PYQ / Other State Note: ತಾಮ್ರ-ಶಿಲಾಯುಗದ ಮಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣದ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಗಂಗಾ ಕಣಿವೆಯ ನಗರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು ಎಂಬ ಕುರಿತು UPSC Civil Services Prelims ಮತ್ತು KPSC ಗೆಜೆಟೆಡ್ ಪ್ರೊಬೇಷನರ್ಸ್ (KAS) ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಕಾಲ – ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗ (Megalithic Culture of South India)

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಮಧ್ಯಮ/ಕಠಿಣ (Medium/Tough) – ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಅನ್ವಯಿಕ ಆಧಾರಿತ (Concept/Application Based) – KPSC & KEA ಶೈಲಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 19: ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿರುವ ‘ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗ’ (Megalithic Culture / Iron Age) ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವ ಪರಿಕಲ್ಪನಾತ್ಮಕ ಹೇಳಿಕೆಯು ನಿಖರವಾಗಿದೆ?

​Option A: ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಜನರು ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರದ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅರಮನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಹಾಗೂ ಕಲ್ಲಿನ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.

​Option B: ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಮಾಧಿಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ವೃತ್ತಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಗುಡಿಸಲಿನಂತೆ ಜೋಡಿಸಿ (Megalithic Burials) ಸಮಾಧಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು-ಕೆಂಪು ಮಡಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಯುಧಗಳು ವಿಪುಲವಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿವೆ.

​Option C: ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ, ಕಲ್ಲಿನ ಸ್ತೂಪಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ವಿಹಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಯಾಗಿದೆ.

​Option D: ಈ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಜನರು ಕೃಷಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಲೋಹಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೈಬಿಟ್ಟು, ಕೇವಲ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲಿನ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option B: ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಮಾಧಿಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ವೃತ್ತಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಗುಡಿಸಲಿನಂತೆ ಜೋಡಿಸಿ (Megalithic Burials) ಸಮಾಧಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು-ಕೆಂಪು ಮಡಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಯುಧಗಳು ವಿಪುಲವಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿವೆ.

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ‘ಮೆಗಾ’ ಎಂದರೆ ದೊಡ್ಡದು, ‘ಲಿತ್’ ಎಂದರೆ ಕಲ್ಲು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1000 ದಿಂದ ಕ್ರಿ.ಶ. ಆರಂಭಿಕ ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಹರಡಿದ್ದ ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ‘ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗ’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ಇವರ ಶವಸಂಸ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿ (Burial Practices). ಇವರು ಮೃತಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೂತು, ಆ ಸಮಾಧಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಬಂಡೆಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ವೃತ್ತಾಕಾರದಲ್ಲಿ (Cairn Circles), ಅಥವಾ ಕಲ್ಲಿನ ಚಪ್ಪಡಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಗುಡಿಸಲಿನಂತೆ (Cists / Dolmens), ಅಥವಾ ಕೊಡೆ ಕಲ್ಲು, ತೊಪ್ಪಿ ಕಲ್ಲು, ಮತ್ತು ನಿಲುವುಗಲ್ಲುಗಳಂತೆ (Menhirs) ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮರಣೋತ್ತರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಸಮಾಧಿಯೊಳಗೆ ಮೃತನಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ವಸ್ತುಗಳು, ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಮಡಿಕೆಗಳು (Black and Red Ware) ಹಾಗೂ ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಯುಧಗಳು (Iron tools – ಕತ್ತಿ, ಈಟಿ, ನೇಗಿಲು) ಮತ್ತು ಕುದುರೆಯ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣ ಯುಗದ ಆರಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: Option A ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗದ ಜನರು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೋಟೆ-ಅರಮನೆ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಲಿ ಅಥವಾ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನಾಗಿಯಾಗಲಿ ಬಳಸಲಿಲ್ಲ; ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಸಮಾಧಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬಳಸಿದರು. Option C ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಬೌದ್ಧ ಸ್ತೂಪಗಳ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವಲ್ಲ, ಇದು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಬುಡಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶವಸಂಸ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿಯಾಗಿದೆ. Option D ಸಂಪೂರ್ಣ ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗದ ಜನರು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕೃಷಿಕರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು ಕಬ್ಬಿಣದ ನೇಗಿಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಭತ್ತ ಮತ್ತು ರಾಗಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಸಮರ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೀಣರಾಗಿದ್ದರು.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 17: Megalithic Background / 8 ನೇ ತರಗತಿ DSERT ಇತಿಹಾಸ – ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ‘ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಇದು ಹಳೆ ಅಥವಾ ನವ ಶಿಲಾಯುಗದಂತೆ ಕಲ್ಲಿನ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ ಕಾಲವಿರಬಹುದು (Option D) ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಅರಮನೆ-ಕೋಟೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವಿರಬಹುದು (Option A) ಎಂದು ತಪ್ಪು ಊಹೆ ಮಾಡುವ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ.

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ “ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗ = ಕಬ್ಬಿಣ ಯುಗ = ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲಿನ ಸಮಾಧಿಗಳು (Megalithic Burials) = ಕಪ್ಪು-ಕೆಂಪು ಮಡಿಕೆಗಳು”. ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಿರೇಬೆಣಕಲ್, ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ, ಸಿದ್ದಾಪುರ, ಪಿಕ್ಲಿಹಾಲ್ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಆದಿಚನಲ್ಲೂರು ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ನೆಲೆಗಳಾಗಿವೆ.

​PYQ / Other State Note: ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಯುಗದ ಸಮಾಧಿಗಳ ಪ್ರಕಾರಗಳು (Dolmens, Menhirs) ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಲೋಹದ (ಕಬ್ಬಿಣ) ಕುರಿತು KPSC Group-B, KEA VAO ಹಾಗೂ TNPSC ಮತ್ತು UPSC ಪ್ರಿಲಿಮ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಬಂದಿವೆ.

​ಉಪ-ವಿಷಯ (Topic): ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ ನೆಲೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ವಿಶೇಷ ಪುರಾವೆಗಳು

​ಕಾಠಿಣ್ಯತೆ (Difficulty Level): ಕಠಿಣ (Tough) – ಎಷ್ಟು ಜೊತೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿವೆ? (How many pairs are correctly matched?) – ಇತ್ತೀಚಿನ UPSC & KPSC ಹೊಸ ಮಾದರಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 20: ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ/ನವ ಶಿಲಾಯುಗದ ನೆಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪುರಾತತ್ವ ಪುರಾವೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಜೊತೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ:

1. ​ಮೆಹರ್‌ಗಢ್ (Mehrgarh) — ಭಾರತ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ (ಭತ್ತ/ಗೋಧಿ) ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ (Cotton) ಬೆಳೆದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಪುರಾವೆ
2. ​ಬುರ್ಜಹೋಮ್ (Burzahom) — ನೆಲದೊಳಗಿನ ಗುಂಡಿ ಮನೆಗಳು (Pit-dwellings) ಮತ್ತು ಯಜಮಾನನೊಂದಿಗೆ ನಾಯಿಯ ಸಮಾಧಿ (Dog burial)
3. ​ದೈಮಾಬಾದ್ (Daimabad) — ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಕಂಚಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ರಥವನ್ನು ಓಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಮನುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು (Bronze Chariot)
4. ​ಚಿರಂದ್ (Chirand) — ಜಿಂಕೆಯ ಕೊಂಬುಗಳಿಂದ (Antlers) ತಯಾರಿಸಿದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮೂಳೆಯ ಆಯುಧಗಳು ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳು (Bone tools)

​ಮೇಲೆ ನೀಡಲಾಗಿರುವ ಜೊತೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಜೊತೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗಿವೆ?

​Option A: ಕೇವಲ ಒಂದು ಜೊತೆ ಮಾತ್ರ (Only one pair)

​Option B: ಕೇವಲ ಎರಡು ಜೊತೆಗಳು ಮಾತ್ರ (Only two pairs)

​Option C: ಕೇವಲ ಮೂರು ಜೊತೆಗಳು ಮಾತ್ರ (Only three pairs)

​Option D: ಎಲ್ಲಾ ನಾಲ್ಕು ಜೊತೆಗಳು (All four pairs)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ: Option D: ಎಲ್ಲಾ ನಾಲ್ಕು ಜೊತೆಗಳು (All four pairs)

​ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರದ ವಿವರಣೆ: ಇತ್ತೀಚಿನ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ (New Pattern) ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ನಿಖರವಾದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಇಂತಹ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ನಾಲ್ಕು ಜೊತೆಗಳು ಪುರಾತತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ 100% ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗಿವೆ.

​ಜೊತೆ 1 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಮೆಹರ್‌ಗಢ್ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 7000 ರಷ್ಟರಲ್ಲೇ ಕೃಷಿ ಆರಂಭವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿಯೇ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಹತ್ತಿ (Cotton) ಬೆಳೆದ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಇಟ್ಟಿಗೆ ಮನೆಗಳ ಪುರಾವೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.

​ಜೊತೆ 2 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಕಾಶ್ಮೀರದ ಬುರ್ಜಹೋಮ್ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಚಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ನೆಲದೊಳಗೆ ಗುಂಡಿ ತೋಡಿ ವಾಸಿಸುವ ಮನೆಗಳು (Pit dwellings) ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಶವದ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಕು ನಾಯಿಯನ್ನು ಹೂತಿರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಸಮಾಧಿಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ.

​ಜೊತೆ 3 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಜೋರ್ವೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನೆಲೆಯಾದ ದೈಮಾಬಾದ್ ನಲ್ಲಿ ತಾಮ್ರ-ಕಂಚಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ 45 ಸೆ.ಮೀ ಉದ್ದದ, ಎರಡು ಎತ್ತುಗಳು ಎಳೆಯುತ್ತಿರುವ ರಥ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಓಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಮನುಷ್ಯ, ಆನೆ ಹಾಗೂ ಖಡ್ಗಮೃಗಗಳ ಅದ್ಭುತ ಲೋಹದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗಿವೆ.

​ಜೊತೆ 4 ಸರಿಯಾಗಿದೆ: ಬಿಹಾರದ ಗಂಗಾ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಚಿರಂದ್ (Chirand) ನೆಲೆಯು ನವ ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನ ಆಯುಧಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಜಿಂಕೆಯ ಕೊಂಬುಗಳಿಂದ (Antlers) ತಯಾರಿಸಿದ ಮೂಳೆಯ ಆಯುಧಗಳು, ಸೂಜಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಣದ ಮೊನೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

​ಉಳಿದ ಆಯ್ಕೆಗಳ ವಿವರಣೆ: ಇಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕೂ ಜೊತೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ Option A (ಕೇವಲ ಒಂದು), Option B (ಕೇವಲ ಎರಡು) ಮತ್ತು Option C (ಕೇವಲ ಮೂರು) ತಪ್ಪಾಗುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕೂ ನೆಲೆಗಳ ವಿಶೇಷ ಪುರಾವೆಗಳ ಆಳವಾದ ಜ್ಞಾನವಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ಇದು ನಿಮ್ಮ ಪರೀಕ್ಷಾ ತಯಾರಿಯನ್ನು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ.

​ಮೂಲ (Source): 11 ನೇ ತರಗತಿ NCERT (R.S. Sharma) – Chapter 5 & 6 / KPSC ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ರೆಫರೆನ್ಸ್ ಬುಕ್ಸ್.

​ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ (Trap Alert): ಬಿಹಾರದ ಚಿರಂದ್ (Chirand) ನೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಓದಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಮೂಳೆಯ ಆಯುಧಗಳು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಬುರ್ಜಹೋಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ 4 ನೇ ಜೊತೆ ತಪ್ಪು ಎಂದು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿ Option C (ಕೇವಲ ಮೂರು ಜೊತೆ) ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ದೊಡ್ಡ ಟ್ರ್ಯಾಪ್ ಇಲ್ಲಿದೆ!

​ಗುರು ಟಿಪ್ (Guru Tip): ಭಾರತದ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ‘ಗೋಲ್ಡನ್ 4’ ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ಸ್ ಇವು:

1. ​ಹತ್ತಿಯ ಮೊದಲ ಪುರಾವೆ = ಮೆಹರ್‌ಗಢ್.
2. ​ಗುಂಡಿ ಮನೆಗಳು + ನಾಯಿ ಸಮಾಧಿ = ಬುರ್ಜಹೋಮ್.
3. ​ಕಂಚಿನ ರಥ = ದೈಮಾಬಾದ್.
4. ​ಜಿಂಕೆ ಕೊಂಬಿನ ಮೂಳೆಯ ಆಯುಧಗಳು = ಚಿರಂದ್ (ಬಿಹಾರ). ಈ ನಾಲ್ಕನ್ನೂ ನಿಮ್ಮ ಶಾರ್ಟ್ ನೋಟ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ, ಮುಂಬರುವ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಇವು ಅತ್ಯಂತ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು!

​PYQ / Other State Note: ಚಿರಂದ್ ನೆಲೆಯ ಮೂಳೆಯ ಆಯುಧಗಳು ಮತ್ತು ದೈಮಾಬಾದ್‌ನ ಕಂಚಿನ ರಥದ ಕುರಿತು UPSC Prelims, KPSC Gazetted Probationers (KAS) ಮತ್ತು UPPSC, BPSC ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಸ್ನೇಹಿತರೆ, ಇದೇ ರೀತಿ ನಿಮಗೆ ಯಾವ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾಮೆಂಟ್ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿ, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತೇವೆ,

ಧನ್ಯವಾದಗಳು.

ಭಾಗ 1 ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಕೆಳಗಿನ ಲಿಂಕ್ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ 👇

Ancient Indian History MCQs Part-1: ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಟ್ರಾಪ್ ಅಲರ್ಟ್ ಹಾಗೂ ಗುರು ಟಿಪ್ಸ್”